İdari İşlemin İptali Davası: İnceleme Başlıkları ve Süre
İptal davası, idarenin kesin ve yürütülebilir bir işleminin hukuka uygunluğunu denetletmek için açılır. Davanın konusu idari işlemdir; mahkeme işlemin yerindeliğini değil, hukuka uygunluğunu inceler. İşlemden dolayı menfaati ihlal edilen kişinin dava açma ehliyeti somut olayda değerlendirilir (2577 sayılı Kanun m. 2).
Hangi işlemler dava konusu olabilir?
Atama, nakil, disiplin cezası, ruhsatın reddi veya iptali, imar planı ve idari izin gibi işlemler örnek gösterilebilir. Bir yazının yalnızca hazırlık aşaması niteliğinde olması ile kişinin hukuki durumunu etkileyen kesin bir karar olması arasında fark vardır.
İptal nedenleri
Yetki ve şekil
Kararı yetkili makamın verip vermediği, zorunlu usulün ve savunma hakkının gözetilip gözetilmediği incelenir.
Sebep, konu ve amaç
Kararın dayandığı maddi olay ve hukuki neden, doğurduğu sonuç ve kamu yararı amacı değerlendirilir. İdarenin takdir yetkisi sınırsız değildir; keyfilik ve ölçüsüzlük yargısal denetime konu olabilir.
Dava açma süresi nasıl belirlenir?
Özel kanunda başka süre gösterilmemişse idare mahkemesi ve Danıştayda genel süre altmış gündür (2577 sayılı Kanun m. 7). Tebliğ ve ilan usulü, idareye başvuru, zımni ret ve özel yargılama usulleri süre hesabını değiştirebilir. Yalnızca genel süreye bakılarak işlem yapılmamalıdır.
Dava açılınca işlem durur mu?
Hayır; dava açılması tek başına yürütmeyi durdurmaz. Koşulları varsa mahkemeden ayrıca yürütmenin durdurulması istenebilir. Yürütmenin durdurulması başlığına bakabilirsiniz.
Başvuru öncesi belgeler
- İşlemin tam metni ve ekleri
- Tebliğ veya ilan kaydı
- İdareye yapılan başvurular ve yanıtları
- İddiaları destekleyen belgeler
İdare hukuku konu rehberine dönün.
Hukuki dayanak: 2577 sayılı Kanun m. 2, 7, 11 ve 27. Genel bilgilendirmedir; somut işlem ve özel mevzuat ayrıca incelenmelidir. 25.09.2026.